Ponzi scheme
Een Ponzi scheme is beleggingsfraude waarbij geld van nieuwe deelnemers wordt gebruikt om eerdere deelnemers te betalen. Er is dus geen echte winst die het rendement betaalt.
Wat is een Ponzi scheme?
De organisator belooft vaak hoge of gegarandeerde opbrengsten. Vroege deelnemers krijgen soms inderdaad betaald. Dat wekt vertrouwen en trekt nieuwe deelnemers aan.
Hun inleg betaalt vervolgens de eerdere deelnemers. Het systeem werkt alleen zolang er steeds nieuw geld binnenkomt. Neemt die instroom af, dan zijn er vaak onvoldoende middelen voor uitbetalingen. Deelnemers kunnen dan geld verliezen.
Een voorbeeld van een Ponzi scheme
Stel dat een organisator een investering met een vast rendement belooft. De eerste deelnemers ontvangen dit rendement, maar het komt niet uit echte winst. Het geld komt van mensen die later instappen.
Wanneer minder nieuwe mensen geld inleggen, kan de organisator niet meer betalen. Dan valt de constructie uiteen.
Waarom zijn Ponzi schemes belangrijk in crypto?
Ponzi-achtige constructies kunnen voorkomen bij crypto-projecten, bijvoorbeeld in DeFi. DeFi is een verzamelnaam voor financiële diensten met crypto zonder traditionele tussenpersoon. Ook nep-ICO's, waarbij nieuwe tokens worden aangeboden, kunnen dergelijke kenmerken hebben.
Let daarom op beloften van extreem hoge of gegarandeerde opbrengsten. Ook een onduidelijk verdienmodel, geheimzinnige uitleg en problemen bij opnames zijn waarschuwingstekens. Zo'n signaal is niet automatisch bewijs van fraude, maar verdient wel extra aandacht.
Een Ponzi scheme is niet precies hetzelfde als een piramidespel. Bij een Ponzi scheme werft de organisator meestal nieuwe deelnemers. Bij een piramidespel moeten deelnemers zelf nieuwe leden aanbrengen.