Izrael oskarża obywatela USA o szpiegostwo finansowane kryptowalutami

Lavon miał zostać zwerbowany przez Telegram i wykonywać zadania dla irańskiego prowadzącego w zamian za niewielkie płatności w kryptowalutach. Sprawa wpisuje się w szerszą falę szpiegostwa w Izraelu i pokazuje, że kryptowaluty mogą służyć jako kanał finansowania takich operacji.

Najważniejsze informacje

• Izrael oskarżył Eli Lavona, 21-letniego Amerykanina, o domniemane szpiegostwo na rzecz Iranu w zamian za około 1 379 dolarów w kryptowalutach.
• Lavon miał otrzymywać polecenia przez Telegram, w tym obserwacje w Jerozolimie oraz pozostawienie pamięci USB jako skrytki typu dead drop.
• Sprawa wpisuje się w szerszy schemat, w którym niewielkie płatności kryptowalutowe i aplikacje czatowe są wykorzystywane do szpiegostwa, sabotażu i obchodzenia sankcji.

Izraelscy prokuratorzy w piątek postawili zarzuty Eli Lavonowi, 21-letniemu obywatelowi USA, twierdząc, że miał prowadzić szpiegostwo na rzecz irańskich służb wywiadowczych w zamian za około 1 379 dolarów (1 200 euro) w kryptowalutach. Ta sprawa pokazuje, że rekrutacja do takich działań coraz częściej przypomina dorywczą pracę: są w niej niewielkie wypłaty, pojedyncze zadania i ograniczona wiedza o całej operacji.

Telegram jako punkt wejścia

Z aktu oskarżenia wynika, że Lavon odpowiedział w listopadzie 2025 roku na ofertę pracy opublikowaną w Telegramie, gdy przebywał w USA u rodziny. Po powrocie do Izraela miał otrzymywać kolejne polecenia od prowadzącego działającego na rzecz irańskich służb wywiadowczych. Według śledczych filmował opuszczony budynek i supermarket w Jerozolimie, a także zostawiał skrytki dead drop, w tym pamięć USB owiniętą w banknot 50 szekli.

Pieniądze trafiały do niego w niewielkich transzach. Najpierw były to kwoty po kilkaset dolarów, a później kolejne około 518 dolarów (452 euro) od drugiego prowadzącego. Władze twierdzą, że Lavon jest pierwszym Amerykaninem objętym izraelską falą szpiegostwa, która od 2023 roku objęła już co najmniej 60 podejrzanych. W wielu z tych spraw to właśnie niewielkie wynagrodzenie wydaje się ważniejsze niż jakakolwiek ideologia.

Od obserwacji do sabotażu

Sprawa wpisuje się w szerszy wzorzec, w którym kryptowaluty służą do obchodzenia sankcji i finansowania operacji. Na początku tego roku badacze poinformowali, że portfele powiązane z IRGC zostały w 2025 roku zasilone kwotą ponad 3 miliardów dolarów (2,6 miliarda euro) w kryptowalutach, co stanowiło ponad połowę irańskich przepływów kryptowalutowych. To pokazuje, jak mocno reżim opiera się na płatnościach cyfrowych, gdy tradycyjne kanały są pod presją.

Podobne schematy widać również poza Izraelem. Stany Zjednoczone planują grupę zadaniową do walki z kradzieżami kryptowalut właśnie dlatego, że służby coraz częściej muszą mierzyć się z rozproszonymi portfelami, mikropłatnościami i sieciami przestępczymi działającymi przez aplikacje czatowe. Brytyjska policja zatrzymała już co najmniej 28 osób w związku z atakami w Londynie, a według doniesień belgijski nastolatek miał otrzymać zapłatę za podpalenie w Antwerpii, które później zostało przypisane przez HAYI.

Dlaczego to ważne

Dla europejskich obserwatorów rynku kryptowalut kluczowe jest to, że takie sprawy pokazują, jak niewielkie płatności on-chain i aplikacje czatowe mogą razem tworzyć sprawnie działającą sieć operacyjną. Jednocześnie rośnie presja na służby i giełdy, aby monitorowały także mikropłatności oraz rozproszone portfele, a nie wyłącznie duże transfery środków. W efekcie granica między przestępczością finansową, szpiegostwem i operacjami cybernetycznymi staje się coraz mniej wyraźna.