Riksbank wil e-krona terug op tafel door stablecoins
De Zweedse centrale bank vreest dat stablecoins en de digitale euro de kroon uit het betalingsverkeer drukken. Een e-krona moet digitaal centralebankgeld en offline betalingen mogelijk maken.
Korte samenvatting
- De Zweedse Riksbank wil dat wetgevers opnieuw naar een e-krona kijken door de opkomst van buitenlandse stablecoins en de digitale euro.
- De centrale bank ziet een e-krona als digitaal centralebankgeld dat de positie van de kroon in betalingen kan beschermen.
- Zweden gebruikt steeds minder contant geld, terwijl de Riksbank een e-krona ook als noodoptie bij storingen ziet.
De Zweedse centrale bank wil dat wetgevers opnieuw naar een digitale kroon kijken, nu buitenlandse stablecoins en een geplande digitale euro de rol van de kroon in betalingen kunnen verkleinen. De Riksbank ziet een e-krona als een manier om het publiek toegang te geven tot digitaal centralebankgeld en de positie van de nationale munt in het betalingsverkeer te beschermen.
Nieuwe druk op betalingen
Volgens de Riksbank gaat het niet alleen om techniek, maar ook om toegang en controle. Als contant geld verder verdwijnt en Zweedse kronen niet beschikbaar zijn in een bruikbare digitale vorm, kan de kroon volgens vicegouverneur Per Jansson moeilijker concurreren met andere, handigere digitale betaalmiddelen die ook over de grens werken.
De centrale bank neemt nog geen definitief standpunt in over uitgifte, maar wil wel dat wetgevers nu al beginnen met wetgeving. Het traject zou volgens de Riksbank minstens vijf jaar duren. Dat maakt de discussie actueel, ook al concludeerde een overheidsonderzoek in 2023 nog dat er toen te weinig maatschappelijke behoefte was aan een e-krona.
Cash verdwijnt snel
De Riksbank koppelt de hernieuwde discussie aan de snelle daling van contant gebruik in Zweden. Slechts 5% van de ondervraagde Zweden gebruikte cash voor hun laatste aankoop, volgens data die in het rapport worden aangehaald. Minder gebruik van de kroon in het dagelijks betalingsverkeer kan het voor de centrale bank lastiger maken om de economie te sturen en de financiële stabiliteit te bewaken.
Daar komt bij dat de Riksbank een e-krona ook ziet als back-up bij stroomuitval of storingen in telecomnetwerken. Offline betalingen behoren tot de mogelijke functies, wat de munt ook relevant maakt als noodoptie buiten het gewone online betalingsverkeer.
Europese context telt mee
De discussie speelt niet los van Europa. De Europese Centrale Bank werkt verder aan de digitale euro, die mogelijk in 2029 kan debuteren als EU-wetgevers de regels goedkeuren. De Riksbank zegt dat Zweden zelfs op die infrastructuur zou kunnen voortbouwen, wat laat zien hoe nauw nationale en Europese plannen voor digitaal geld inmiddels met elkaar verweven zijn. Ook elders in Europa groeit de druk om digitale betaalvormen te reguleren; een euro-stablecoin met banklicentie laat zien hoe snel die markt zich ontwikkelt.
